Ga naar de hoofdinhoud

De eerste 1000 dagen en smaakontwikkeling

Een baby krijgt al vóór die eerste lepel een heleboel mee. Tijdens de zwangerschap kunnen geur- en smaakstoffen uit wat je eet terechtkomen in het vruchtwater. Ook borstvoeding heeft niet iedere dag dezelfde smaak. Zo begint het ontdekken van verschillende smaken al behoorlijk vroeg.

Wat zijn de eerste 1000 dagen?

Met de eerste 1000 dagen bedoelen we ongeveer de periode vanaf de conceptie tot de tweede verjaardag van een kind. In die periode gebeurt nogal wat. Eerst heb je een piepkleine baby en dan een peuter die besluit dat een blauwe beker niet langer ok is.

Ook rondom eten wordt veel geleerd. Eerst via melk, daarna met oefenhapjes en uiteindelijk steeds meer met gewone voeding. Smaken, geuren en structuren worden stap voor stap bekender. Binnen de bredere smaakontwikkeling bij kinderen zijn die eerste ervaringen daarom zo interessant. Ze leren een hele hoop in deze periode.

Van melk naar een hele nieuwe smaakwereld

Melk blijkt iets heel anders dan een wortel. Wanneer vaste voeding begint, krijgt een baby opeens te maken met zuur, bitter en allerlei nieuwe structuren. Glad, zacht, plakkerig, korrelig. Voor ons heel gewoon. Voor een baby een compleet onderzoeksproject.

Een paar kleine lepeltjes kunnen al genoeg zijn. Het doel is in het begin vooral oefenen en wennen. Het Voedingscentrum adviseert bij oefenhapjes losse smaken te laten terugkomen en pas later meer te combineren.

Herkennen maakt minder spannend

Wat vaker voorbij komt, wordt bekend. Dat geldt voor een gezicht op de opvang, dat favoriete boek en ook voor eten. Herhaling helpt kinderen om een nieuwe smaak steeds iets minder nieuw te vinden. Dat betekent overigens niet meteen dat je baby na vijf keer wortel sowieso voorzitter van de peentjes fanclub wordt. Kinderen houden gewoon hun eigen voorkeuren.

Wel is hoe vaak een kind iets moet proeven voordat het went aan een smaak een belangrijk onderdeel van leren eten. Soms gaat dat snel. Soms duurt het even. En beide zijn prima.

Een beetje variatie mag

Zodra een kind eraan toe is, kun je ze met steeds meer nieuwe smaken laten kennismaken. Groente, fruit, een stukje brood, pap, een eitje. Ook structuur verandert mee. Van glad naar geprakt en uiteindelijk steeds meer richting kleine zachte stukjes. Zo wordt leren eten steeds letterlijker oefenen.

Eten doe je met veel meer dan alleen je mond. Kinderen leren ook door te kijken, ruiken en knijpen. Daarom werkt leren eten met alle zintuigen zo goed in deze fase. Een hapje dat eerst uitgebreid tussen twee vingers wordt geplet is dus niet verloren.

Vroeg beginnen betekent niet vroeg moeten presteren

Dit is misschien de belangrijkste. De eerste 1000 dagen zijn waardevol, maar een kind hoeft vóór zijn tweede verjaardag niet alles te lusten. Wat je wél kunt doen is zorgen voor veel verschillende positieve ervaringen. Rustig aanbieden, herhalen en ruimte geven om te ontdekken. Hapje voor hapje.

FAQ over de eerste 1000 dagen en smaakontwikkeling

Wanneer begint een baby smaken te leren kennen?

De kennismaking met smaak begint al vóór de eerste hapjes. Aroma’s uit de voeding van de moeder kunnen tijdens de zwangerschap en borstvoedingsperiode worden doorgegeven.

Waarom zijn de eerste 1000 dagen belangrijk?

In deze periode ontwikkelen kinderen zich snel en doen ze veel eerste ervaringen met voeding, smaken en structuren op.

Moet een baby zoveel mogelijk verschillende dingen proeven?

Variatie kan helpen om verschillende smaken vertrouwd te maken, maar het hoeft niet allemaal tegelijk. Rustig opbouwen en herhalen is belangrijker dan zoveel mogelijk afvinken.

Moet mijn baby iets meteen lekker vinden?

Nee. Kennismaken is al winst. Een gek gezicht betekent vaak vooral dat iets nieuw is.


Kan een kind later nog nieuwe smaken leren eten?

Zeker. Smaakontwikkeling stopt niet na de eerste 1000 dagen. Ook peuters, kleuters en oudere kinderen kunnen nieuwe smaken leren waarderen.